“Een glas kraanwater kost toch bijna niets?”
Dat argument hoor je regelmatig wanneer de discussie over gratis kraanwater in de horeca oplaait. En eerlijk is eerlijk: het water zelf kost inderdaad vrijwel niets. Maar een glas kraanwater serveren kost meer dan alleen het water uit de kraan. Wat kost een glas kraanwater in de horeca nu écht?
| Kostencomponent | Aannames | Kosten per glas |
|---|---|---|
| Kraanwater | 250 ml per glas | € 0,001 |
| Glas afwassen (water, stroom, vaatwasmiddel) | Professionele vaatwasser | € 0,02 |
| Slijtage glaswerk | Aanschaf/vervanging glazen | € 0,01 |
| Personeel uitserveren | 20 seconden bediening à €18/u werkgeverslasten | € 0,10 |
| Personeel afruimen | 10 seconden bediening | € 0,05 |
| Huur en exploitatie pand | Doorbelasting per gastcontact | € 0,02 |
| Administratie, kassasysteem, overhead | Algemene bedrijfskosten | € 0,01 |
| Totale operationele kosten | € 0,21 |
Wat kost het water zelf?
Laten we beginnen bij de basis.
Een kubieke meter leidingwater (1.000 liter) kost in Nederland gemiddeld tussen de €1 en €2, afhankelijk van de regio en waterleverancier.
Een glas water bevat ongeveer 250 milliliter.
Dat betekent dat het water in één glas slechts een fractie van een cent kost. Zelfs wanneer je waterverbruik, rioolheffing en belastingen meerekent, blijft de kostprijs van het water zelf verwaarloosbaar.
De discussie gaat dus niet over het water.
De verborgen kosten van een glas kraanwater
Wanneer een gast een glas water bestelt, ontstaat een hele keten van werkzaamheden.
Een medewerker:
- pakt een glas;
- vult het glas of een karaf;
- serveert het aan tafel;
- ruimt het later weer af;
- plaatst het in de vaatwasser;
- en zorgt dat het glas opnieuw beschikbaar is.
Daarnaast zijn er kosten voor:
- personeelsuren;
- glaswerk;
- afwasmiddelen;
- energie;
- waterverbruik van de vaatwasser;
- onderhoud van apparatuur.
Het zijn kleine bedragen, maar samen vormen ze wel degelijk een kostenpost.
Wat kost een glas kraanwater inclusief service?
De exacte kosten verschillen per horecabedrijf. Toch maken veel ondernemers dezelfde fout: ze kijken alleen naar het water.
In werkelijkheid bestaat het grootste deel van de kosten uit arbeid. Wanneer een medewerker enkele minuten bezig is met het serveren en verwerken van een glas water, lopen de kosten al snel op tot enkele tientallen centen per glas.
Bij bediening aan tafel liggen de werkelijke kosten daardoor vaak vele malen hoger dan de prijs van het water zelf.
Waarom rekenen sommige restaurants voor kraanwater?
Juist vanwege die servicekosten kiezen sommige restaurants ervoor een kleine vergoeding te vragen. Dat bedrag is meestal niet bedoeld om winst te maken op het water. Het is een manier om een deel van de operationele kosten te dekken.
Andere ondernemers kiezen ervoor deze kosten op te nemen in hun totale prijsstelling. Zij serveren gratis kraanwater, maar verwerken de kosten indirect in hun gerechten of dranken.
Beide modellen komen in de praktijk voor.
De werkelijke vraag: wat levert kraanwater op?
De discussie gaat vaak over kosten. Misschien is opbrengst een interessantere vraag.
- Een gast die zich welkom voelt, blijft langer zitten.
- Bestelt vaker een extra drankje.
- Komt eerder terug.
- En laat vaker een positieve beoordeling achter.
Dat maakt kraanwater niet automatisch gratis. Maar het laat wel zien dat de waarde van een glas water verder gaat dan de directe kostprijs.
Gefilterd kraanwater als alternatief
Steeds meer horecabedrijven kiezen daarom voor professionele watersystemen.
Hiermee kunnen zij gekoeld plat en bruisend water aanbieden zonder flessenopslag, transport of glasafval.
De voordelen:
- minder opslagruimte;
- minder logistieke kosten;
- minder afval;
- lagere CO₂-uitstoot;
- constante kwaliteit;
- hogere efficiëntie.
Daardoor verschuift de discussie van “wat kost een glas water?” naar “hoe organiseer ik mijn waterconcept slim?”
Conclusie
Een glas kraanwater kost in de horeca meer dan de paar druppels water die uit de kraan komen. De grootste kosten zitten in service, personeel, glaswerk en bedrijfsvoering.
Tegelijkertijd is de vraag of je kraanwater gratis aanbiedt vaak minder belangrijk dan de manier waarop het past binnen je gastbeleving.
De meest succesvolle horecaondernemers kijken daarom niet alleen naar de kosten van een glas water. Zij kijken naar de totale ervaring die zij hun gasten willen bieden.
